Quảng Ninh ứng dụng khoa học công nghệ, nâng cao chất lượng nông sản

Ứng dụng khoa học công nghệ (KHCN) không chỉ là xu thế, mà đã trở thành chìa khóa để nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm nông nghiệp, nâng tầm giá trị nông sản. Thực tế cho thấy, nhiều thương hiệu OCOP Quảng Ninh có được sự bứt phá nhờ đầu tư KHCN vào các khâu sản xuất, chế biến, bảo quản cho đến tiêu thụ ra thị trường.

Những năm gần đây, Quảng Ninh xác định đổi mới mô hình sản xuất và phát triển nông nghiệp xanh, hiệu quả, giá trị cao là trục chiến lược xuyên suốt trong cơ cấu lại ngành nông nghiệp. Đây không chỉ là xu hướng phù hợp với bối cảnh phát triển mới, mà còn là giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng tăng trưởng, đảm bảo sinh kế bền vững cho người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội toàn diện. Tỉnh kiên định quan điểm: KH,CN&ĐMST phải trở thành động lực trung tâm của sản xuất, đời sống và giảm nghèo bền vững.

Quảng Ninh đã triển khai rộng rãi các mô hình nông nghiệp thông minh, nông nghiệp hữu cơ, ứng dụng công nghệ số trong quản lý sản xuất và chuỗi giá trị nông sản. Hệ thống nhà màng, tưới tự động, cảm biến theo dõi môi trường và các công cụ quản trị số được áp dụng ngày càng nhiều, giúp giảm chi phí sản xuất, tối ưu hóa nguồn lực, nâng cao năng suất và đảm bảo chất lượng nông sản. Nhiều vùng sản xuất đã đạt chuẩn VietGAP, GlobalGAP, qua đó hình thành chuỗi giá trị bền vững và mở rộng thị trường tiêu thụ. 

Cùng với đó, tỉnh chú trọng đầu tư hạ tầng phục vụ sản xuất, từ giao thông nội đồng, thủy lợi, kho lạnh đến trung tâm logistic nông nghiệp, tạo nền tảng cho sản xuất hàng hóa quy mô lớn và nâng cao năng lực cạnh tranh cho sản phẩm địa phương.

Quảng Ninh ứng dụng khoa học công nghệ, nâng cao chất lượng nông sản

Song song với đổi mới kỹ thuật, Quảng Ninh đẩy mạnh xây dựng thương hiệu nông sản đặc trưng, triển khai xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường trong và ngoài tỉnh. Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, ngành nông nghiệp Quảng Ninh đã có bước chuyển rõ rệt những năm gần đây, phát triển theo hướng nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh; đồng thời gắn kết chặt chẽ với các mục tiêu của chương trình mục tiêu quốc gia. Nhờ đó, toàn ngành đã cơ cấu lại theo hướng hiện đại, nâng cao năng suất lao động và giá trị gia tăng. Tốc độ tăng trưởng nông nghiệp giai đoạn 2021–2025 ước đạt 3,62%/năm, con số rất đáng ghi nhận trong bối cảnh ngành nông nghiệp cả nước chịu nhiều tác động bất ổn từ thời tiết, thị trường và chi phí sản xuất.

Trên nền tảng phát triển sản xuất, Quảng Ninh đặc biệt chú trọng ứng dụng KH&CN trong nâng cao giá trị sản phẩm, nhất là trong chương trình "Mỗi xã một sản phẩm" (OCOP). Các doanh nghiệp và hợp tác xã đã mạnh dạn đầu tư dây chuyền chế biến hiện đại, đổi mới bao bì, dán nhãn thông minh và triển khai truy xuất nguồn gốc. Nhiều sản phẩm OCOP tiêu biểu tiếp tục khẳng định thương hiệu nhờ ứng dụng công nghệ. Điển hình là miến dong Bình Liêu, sản phẩm OCOP 5 sao quốc gia có bước tiến mạnh mẽ khi áp dụng công nghệ cải tiến trong sản xuất và đóng gói, giúp giữ ổn định chất lượng và mở rộng thị trường tiêu thụ. Sản phẩm trà hoa vàng Ba Chẽ của Công ty CP Kinh doanh lâm sản Đạp Thanh cũng tạo dấu ấn khi đầu tư máy sấy thăng hoa để giữ nguyên hình dạng bông hoa và lưu giữ tối ưu tinh chất, khắc phục hoàn toàn hạn chế của công nghệ sấy thủ công trước đây.

Trà hoa vàng Quy Hoa sản phẩm OCOP 5 sao của tỉnh Quảng Ninh

Ngoài ra, Quảng Ninh có 6 sản phẩm OCOP 5 sao quốc gia khác, gồm trà hoa vàng Quy Hoa, hai sản phẩm gốm sứ cao cấp của Quang Vinh và ba bộ ngọc trai Hạ Long. Các sản phẩm này đều áp dụng công nghệ tiên tiến trong nuôi cấy, chế tác và hoàn thiện, mang đến chất lượng cao, mẫu mã đẹp và giá trị thương mại lớn, đủ sức cạnh tranh tại thị trường trong nước và quốc tế.

Cùng với đổi mới kỹ thuật sản xuất, Quảng Ninh còn đẩy mạnh chuyển đổi số trong tiêu thụ sản phẩm. Nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân đã chủ động tham gia các lớp tập huấn kỹ năng số, livestream bán hàng, sản xuất video ngắn và triển khai kinh doanh trên mạng xã hội, sàn thương mại điện tử. Điều này mở ra kênh bán hàng mới, giúp nông sản địa phương tiếp cận người tiêu dùng rộng rãi hơn, gia tăng giá trị và giảm phụ thuộc vào thương lái truyền thống.

Để nâng cao giá trị các nông sản chủ lực của địa phương, thời gian qua, tỉnh Quảng Ninh luôn tạo mọi điều kiện thuận lợi, hỗ trợ và khuyến khích các doanh nghiệp, hợp tác xã và cá nhân đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ vào các khâu sản xuất, kinh doanh sản phẩm, đặc biệt là các sản phẩm OCOP. Nhiều chính sách hỗ trợ đã được triển khai, bao gồm kết nối người dân với nhà quản lý và nhà khoa học; hỗ trợ vốn vay xây dựng nhà xưởng và đầu tư công nghệ; xây dựng thương hiệu, xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm... Tỉnh cũng đã ban hành Nghị quyết về phát triển KHCN và đổi mới sáng tạo đến năm 2030, tiếp tục nhấn mạnh vai trò của KHCN đối với lĩnh vực nông nghiệp, đặc biệt ưu tiên nghiên cứu phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp sinh thái đa lợi ích. Trong đó, tỉnh đã dành từ 6-7% chi ngân sách thường xuyên mỗi năm, tương đương với khoảng 600-800 tỷ đồng cho KHCN, trong đó có ngành nông nghiệp. Sở KH&CN là cơ quan chủ trì tham mưu cho UBND tỉnh triển khai các nhiệm vụ khoa học công nghệ cấp tỉnh...

Cùng với những nỗ lực của các ban, ngành thì yếu tố quan trọng nhất vẫn là người nông dân cần đổi mới, sáng tạo trong tư duy, chủ động trong tiếp cận KHCN tiên tiến để thay đổi phương thức sản xuất, canh tác, bắt nhịp với xu thế chung của thế giới. Qua đó sẽ góp phần nâng cao giá trị nông sản, từng bước đưa ngành nông nghiệp Quảng Ninh phát triển bền vững.