Lễ hội đền Mai Bảng ở Nghệ An là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Ngày 6/1/2026, Bộ VHTT&DL ban hành quyết định số 23/QĐ-BVHTTDL, ghi danh lễ hội đền Mai Bảng ở phường Cửa Lò, tỉnh Nghệ An vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Lễ hội đền Mai Bảng gắn với tín ngưỡng thờ Chiêu Trưng Đại vương Lê Khôi - vị tướng tài thời Lê sơ, người có công lớn trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn giúp vua Lê Lợi đánh tan quân Minh xâm lược, đồng thời giúp nhân dân khai hoang, lập làng, ổn định cuộc sống.

Nghi thức rước kiệu tại lễ hội đền Mai Bảng. Ảnh: VHNA

Sau khi ông mất, nhân dân làng Mai Bảng lập bài vị thờ phụng, tôn ông làm Thành Hoàng làng. Ngoài Chiêu Trưng Đại Vương Lê Khôi, đền Mai Bảng còn thờ Chế Thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu, Thủy Tinh phu nhân và 6 vị khai cơ lập làng khác, thể hiện chiều sâu tín ngưỡng và truyền thống “uống nước nhớ nguồn” của cư dân ven biển.

Hằng năm, tại đền Mai Bảng diễn ra hai lễ hội lớn vào các ngày 12 tháng Hai và mùng 3 tháng Năm âm lịch. Trong đó, lễ hội ngày 12 tháng Hai có ý nghĩa đặc biệt, vừa là ngày kỷ niệm thành lập làng, vừa là lễ cầu ngư của ngư dân Cửa Lò, đồng thời cũng là ngày giỗ Chế Thắng phu nhân.

Lễ hội gồm phần lễ trang trọng với các nghi thức cầu đinh, cầu ngư, rước kiệu và phần hội sôi nổi với nhiều trò chơi dân gian như cờ người, kéo co, lắc mủng, đẩy gậy, nhảy bao bố, làm quết oản (loại bánh dâng cúng các chư vị thánh thần) giữa các dòng họ, tạo nên không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng đậm đà bản sắc.

Đền Mai Bảng vừa có giá trị lịch sử, vừa mang nét kiến trúc đặc sắc, lưu giữ nhiều cổ vật quý hiếm, đặc biệt có vai trò quan trọng trong đời sống tâm linh của người dân vùng sông nước Cửa Lò.

Hiện đền còn lưu giữ 138 hiện vật, trong đó có 75 hiện vật cổ, bao gồm: Sắc phong, biển, kiệu, câu đối, đại tự, long ngai bài vị, hương án, bát bửu…