Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI: Bảo đảm tính đầy đủ, kịp thời điều chỉnh linh hoạt để mở rộng đối tượng trợ giúp pháp lý

Bảo đảm tốt hơn quyền tiếp cận trợ giúp pháp lý của người dân

Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý do Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày cho biết, việc xây dựng Dự án Luật nhằm khắc phục một số hạn chế, bất cập của Luật Trợ giúp pháp lý năm 2017; bảo đảm tốt hơn quyền tiếp cận trợ giúp pháp lý của người dân, phù hợp với tình hình và điều kiện kinh tế - xã hội của đất nước. Đồng thời, nâng cao tính chuyên nghiệp, hiệu quả của công tác trợ giúp pháp lý; ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số; đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, cải cách hành chính và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp hiện nay.

Dự thảo Luật gồm 3 Điều, với một số nội dung cơ bản, đó là bổ sung quy định trợ giúp viên pháp lý chuyển công tác đến Trung tâm Trợ giúp pháp lý thuộc địa phương khác thì được cấp lại thẻ; mở rộng thêm nhóm người nghỉ hưu là người giữ hạng, ngạch chuyên viên trở lên làm công tác pháp luật từ 5 năm trở lên tại cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và tổ chức thành viên của Mặt trận.

Bổ sung nhóm viên chức nhà nước có bằng cử nhân luật, có kinh nghiệm làm công tác pháp luật từ 5 năm trở lên và được sự đồng ý bằng văn bản của cơ quan nơi làm việc để thu hút nguồn lực có trình độ, có kinh nghiệm làm công tác pháp luật tham gia trợ giúp pháp lý. Bổ sung các đối tượng: Người dân tộc thiểu số thuộc dân tộc rất ít người nhằm thực hiện toàn diện chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước…

Nâng cao tính chuyên nghiệp, hiệu quả của công tác trợ giúp pháp lý

Báo cáo thẩm tra dự án Luật do Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu trình bày nêu rõ, Ủy ban và Thường trực các cơ quan khác của Quốc hội tán thành sự cần thiết sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý nhằm thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động trợ giúp pháp lý và công tác quản lý nhà nước về trợ giúp pháp lý; khắc phục những vướng mắc, hạn chế, bất cập trong thực tiễn thi hành Luật hiện hành.

Qua đó, góp phần bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, bảo đảm tốt hơn quyền tiếp cận trợ giúp pháp lý của người dân, nâng cao tính chuyên nghiệp, hiệu quả của công tác trợ giúp pháp lý, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, cải cách hành chính và thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp hiện nay.

Ủy ban cũng cơ bản tán thành với phạm vi của dự án Luật là tập trung sửa đổi, bổ sung các nội dung về: người được trợ giúp pháp lý, tổ chức thực hiện trợ giúp pháp lý, người thực hiện trợ giúp pháp lý; trách nhiệm của Bộ Tư pháp, UBND cấp tỉnh, UBND cấp xã, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các cơ quan có liên quan trong công tác trợ giúp pháp lý…

Về người được trợ giúp pháp lý (khoản 2 Điều 1), Ủy ban cơ bản tán thành với việc sửa đổi, bổ sung quy định theo hướng bỏ điều kiện “có khó khăn về tài chính” đối với một số nhóm đối tượng quy định tại Luật TGPL hiện hành, đồng thời, bổ sung một số nhóm đối tượng mới.

Bên cạnh đó, có ý kiến đề nghị nghiên cứu bổ sung một khoản về “Người được trợ giúp pháp lý khác theo quy định của pháp luật” để không bỏ sót người được trợ giúp pháp lý có thể được quy định tại các văn bản pháp luật khác nhưng chưa được ghi nhận trong dự thảo Luật. Qua đó, bảo đảm tính bao quát, đầy đủ, đồng thời có thể kịp thời điều chỉnh linh hoạt để mở rộng đối tượng trợ giúp pháp lý khi điều kiện kinh tế - xã hội tốt hơn.