Chiêm ngưỡng kỳ đài cổ nhất Việt Nam, là di tích lịch sử quan trọng của người Thành Nam xưa

Nam định là một vùng đất giàu bản sắc văn hóa với nhiều điểm đến độc đáo. Đặc biệt trong số đó không thể không nhắc đến “cột cờ Nam Định” - một trong bốn kỳ đài cổ nhất Việt Nam và là di tích lịch sử quan trọng của người Thành Nam xưa.

Theo tài liệu lưu trữ tại Bảo tàng tỉnh Nam Định, cột cờ Nam Định nằm ở phía Nam nội thành. Thời xưa cột cờ này được gọi là “kỳ đài Thành Nam”, nằm trước Điện Kính Thiên.

Hiện tại, cột cờ Nam Định nằm trên đường Tô Hiệu, phường Ngô Quyền (thành phố Nam Định), tọa lạc trong khuôn viên diện tích rộng 1.800m2 thuộc Bảo tàng tỉnh. Trong đó, diện tích xây dựng là 299m2. Phía nam công trình đặt 2 khẩu súng thần công, phía đông đặt lư hương tưởng nhớ các anh hùng Liệt sĩ hy sinh trong cuộc kháng chiến chống Pháp để bảo vệ cột cờ và Thành cổ Nam Định. 

Cột cờ được xây bằng gạch nung già, màu đỏ sẫm, chiều cao tổng thể 23,84m, gồm 3 phần chính: chân đế, thân đài và vọng lâu. Phần chân đế gồm 2 bệ, bệ trên thu nhỏ hơn so với bệ dưới, mặt bằng hình vuông, nền lát gạch nâu đen, xung quanh xây lan can. 

Bệ dưới cao 2,4m, dài 16,32m, hai hướng đông, tây xây 2 cầu thang. Bên trong bệ dưới là đền thờ Bà Chúa Cột cờ - giám thương Công chúa Nguyễn Thị Trinh và các anh hùng Liệt sĩ. Trên cửa phía đông có 2 chữ “nghênh húc” (đón ánh ban mai), trên 2 cửa phía nam có 2 chữ “hướng quang” (hướng theo đức sáng). Trên cửa gắn bia đá khắc chữ Hán “kỳ đài” và “thiệu trị tam niên phụng tạo”. Trong thân cột cờ có cầu thang gồm 54 bậc xoáy ốc đi lên vọng lâu, trên thân là 32 ô cửa sổ thông gió hình hoa thị. Phần vọng lâu xây hình trụ tròn 4 cửa vòm quay 4 hướng: đông, tây, nam, bắc. Đặc biệt, đứng trên đỉnh cột cờ có thể nhìn thấy toàn cảnh trung tâm thành phố Nam Định.

Cột cờ Nam Định từng là nơi các cán bộ, Đảng viên... giữ liên lạc và sinh hoạt bí mật lúc chiến tranh. Tuy nhiên, công trình này đã từng bị tàn phá dưới bom đạn. Cho đến năm 1997, nhân kỷ niệm 43 năm Ngày Giải phóng TP Nam Định (1954-1997), cột cờ được phục dựng lại theo đúng nguyên trạng.